Chương 52
Tháng mười, nhà họ Lý đón dâu. Là nhà khá giả trong thôn, tiệc cưới rất thể diện và náo nhiệt.
Nếu xét về quan hệ thân thích, thì theo lẽ thường, với tư cách là cháu trai của Tần Hùng nên phải đến giúp đỡ những việc lặt vặt. Nhưng đó là gả ca nhi, lại cùng một làng nữa, chỉ cần ra cửa đón dâu là được, còn cỗ bàn thì ăn ở nhà họ Lý.
Hai vợ chồng vốn không quen biết nhà họ Lý, định chỉ mang lễ vật đến ăn uống, không ngờ Lý Khai rất coi trọng Đỗ Hành, sớm đã mời Đỗ Hành làm kế toán.
Vì thế, sáng sớm hai người ra cửa, một người đến nhà Lý làm kế toán, một người đến nhà họ Tần chúc mừng.
Làm cả ngày đến tối mới về nhà.
Đầu tháng mở đầu náo nhiệt, tháng này là tháng nhàn rỗi nhất trong năm. Người trong thôn vừa bán lương thực xong, có chút dư dả, Đỗ Hành nấu rượu cũng bán được.
Ba cân rưỡi có người đến đặt mua, cứ thế đến giữa tháng thì người huyện nha đến thu thuế.
Tần Tiểu Mãn dựa vào bàn, cùng Đỗ Hành nhắc đến việc nộp thuế, Đỗ Hành ghi chép trên sổ.
“Thuế thân mỗi người một năm một trăm hai mươi văn, hai người là hai trăm bốn mươi văn; đàn ông phải phục dịch, theo lệ năm nay anh phải đến phủ nha làm việc một tháng, bỏ qua thì phạt hai trăm văn; nhà mình tuy chỉ hai người nhưng cũng là một hộ, đã lập hộ khẩu thì bất kể bao nhiêu người đều phải nộp hai trăm văn thuế hộ.”
Đỗ Hành ghi chép cẩn thận.
“À, ngoài ra còn phải nộp hiến phí, mỗi người một năm một trăm hai mươi văn.”
Đỗ Hành cau mày: “Hiến phí là gì?”
“Hoàng đế trăm công nghìn việc, khoản phí này là do dân chúng dâng lên để cảm ơn Hoàng đế.”
Đỗ Hành mím môi, không thấy dân chúng được Hoàng đế quan tâm mấy, nhưng thuế má thì nhiều vô kể, còn phức tạp nữa.
Hắn tính toán xong, tổng cộng tám trăm tám mươi văn, gần bằng một lượng bạc.
Nhà họ chỉ có hai người, ít người, tình hình đơn giản, không có con cái đến tuổi dựng vợ gả chồng, nếu không thì còn có nhiều khoản thuế khác.
Nhà nào đông người thì càng khó khăn.
Người đến thu thuế đến chiều, bốn tên lính gồng đao, hai người ghi chép, và một người quản lý tiền bạc. Chức vụ cụ thể không rõ, tóm lại là người huyện phủ đến làng, mọi người đều phải cung kính gọi là đại nhân.
Việc thu thuế thường không đủ người, hay gọi thêm người khỏe mạnh làm lính, người biết chữ làm người ghi chép. Người ghi chép phần lớn là người có chút danh vị, đi cùng huyện phủ thu thuế thì ngoài lương còn có thù lao.
Trước đây, cha Tần Tiểu Mãn khi còn sống cũng từng làm việc này, nếu may mắn được phân đến làng mình thì tiện, nhưng đều là bốc thăm quyết định.
Một đám người xông vào sân, tên lính dẫn đầu vẻ mặt dữ tợn nói: “Nộp thuế! Đã chuẩn bị tiền chưa?”
Đỗ Hành và Tần Tiểu Mãn ra đón tiếp.
“Ngồi làm gì, ta bận rộn, một làng nhiều hộ thế này, nếu mỗi nhà đều lâu thì khi nào mới xong!”
Đỗ Hành nói nhỏ nhẹ, thấy họ vênh váo tự đắc, liền trực tiếp nộp thuế mà không mời họ ngồi.
Đã chuẩn bị tiền thuế, người lính dẫn đầu liền không còn ồn ào nữa, để người ghi chép đối chiếu hộ khẩu, người quản lý tiền bạc đếm tiền.
Mấy người im lặng, người khác không dám quấy rầy.
Đếm xong tiền, lính, người ghi chép và người quản lý tiền bạc trao đổi ánh mắt với nhau.
Tần Tiểu Mãn đứng bên cạnh, nhíu mày, vội vàng đưa thêm nửa xâu tiền cho tên lính, khách khí nói: “Hôm nay trời sắp lạnh, các đại nhân đến làng thu thuế vất vả, chúng ta nông dân cũng không có gì để tạ ơn, chỉ mời uống trà.”
Lại nói tiếp: “Không biết hôm nay thuế có do thúc ta phụ trách hay không.”
Tên lính không để lộ vẻ gì, thu tiền vào tay áo, giọng điệu mềm hơn lúc trước: “Thúc ngươi là ai?”
“Thúc ta là Tần Tri Diêm, Chủ bộ.”
“À, hóa ra là thân thích của Tần Chủ bộ, Tần đại nhân bận rộn ở huyện phủ, vất vả.”
Người quản lý tiền bạc cũng khách khí hơn: “Hóa ra là thôn của Tần Chủ bộ, thuế của nhà ngươi là tám trăm tám mươi văn, không sai. Đúng là người nhà Tần Chủ bộ, lại rất phối hợp với công việc của huyện nha.”
“Đại nhân quá khen, chúng ta cũng chỉ là làm theo luật lệ.”
“Tất nhiên, nếu mọi nhà đều như nhà ngươi thì việc này của triều đình dễ làm lắm. Chúng ta còn phải thu thuế ở nhà khác, xin phép cáo từ.”
Tần Tiểu Mãn nói: “Mời các đại nhân đi thong thả.”
Đỗ Hành không nói gì, chờ họ đi xa mới hỏi: “Sao lại cho họ thêm tiền?”
Tần Tiểu Mãn thở dài: “Người đến thu thuế năm nay toàn là lạ mặt, cần phải chuẩn bị thêm, nếu không cho tiền thì coi như trái với luật pháp, họ sẽ nói chàng cố tình gây sự, đến lúc ấy cũng chẳng ai bênh vực.”
Tần Tiểu Mãn nói bình tĩnh, hàng năm sau thu hoạch là lúc thuế má, chuyện như thế không ít, lúc nào nông dân chẳng bị thiệt. Những người này thường bắt nạt người yếu thế, nông dân chỉ có cách khéo léo đối phó, giảm thiểu tổn thất và mâu thuẫn.
“Cho thêm chút tiền bịt miệng họ, cũng để họ biết nhà mình có người làm việc ở huyện nha nên sẽ kiêng dè.”
Dĩ nhiên, mặc dù Tần Tri Diêm làm việc ở huyện nha thì họ cũng không nên tùy tiện đắc tội mấy người này, chọc giận họ chỉ phản tác dụng, đến lúc đó nếu tìm đến Tần Tri Diêm thì lại làm khó đường thúc.
Đỗ Hành thở dài, nông dân khó, thương nhân cũng khó, cuối cùng chỉ có đọc sách mới tốt.
Nếu có công danh, thì những kẻ bắt nạt này sẽ không dễ dàng làm càn.
“Khổ đệ quá cẩn thận.”
Đỗ Hành đặt tay lên mu bàn tay Tần Tiểu Mãn, cảm thán cậu tuổi này lại có kinh nghiệm xử thế đầy đủ.
“Nhìn nhiều thì sẽ biết, đều là cha ta dạy.”
Lúc trước, cha cậu không nhận tiền thừa của người thu thuế, còn bị chửi bới.
Nộp thuế xong, năm nay cũng không còn việc gì lớn, công việc đồng áng cũng không cần gấp, ngoài đào khoai thì chủ yếu là cày ruộng.
Năm nay ngô và lúa đã thu hoạch, nhưng thân cây ngô và lúa mì vẫn chưa xử lý, khi cày ruộng thì dọn luôn, nếu không bị thối thì có thể làm củi.
Trước đó hai tháng vụ thu hoạch bận rộn nên Đỗ Hành không có thời gian đọc sách, giờ nhàn rỗi, Tần Tiểu Mãn không để hắn bận việc đồng áng, để hắn ở nhà đọc sách.
Thi cử vào tháng hai năm sau, tính ra chỉ hơn ba tháng.
Tần Tiểu Mãn không hiểu việc học hành nhưng cũng biết vài tháng trước là thời gian học tập quan trọng.
“Cứ ở nhà học đi, dù thi không đỗ cũng tích lũy được kiến thức. Tốt hơn là không học.”
Trước đó cho nhà Diêu mượn trâu, bây giờ họ lại đến hỏi Tần Tiểu Mãn khi nào đào khoai, muốn đến giúp. Tần Tiểu Mãn đồng ý rất dễ dàng.
Đỗ Hành không từ chối lòng tốt của Tần Tiểu Mãn, đồng ý ở nhà đọc sách và nấu cơm cho họ.
Chuyện nộp thuế càng khiến hắn quyết tâm thi đỗ.
Tháng mười, Đỗ Hành hầu như không ra ngoài, chủ yếu đọc sách.
Việc nhà vẫn do hắn đảm nhiệm, nấu cơm, giặt giũ, chăm sóc gia súc… Công việc vặt vãnh thực ra cũng tốn thời gian, Đỗ Hành thường vừa nhóm lửa vừa đọc sách, vừa đọc vừa ngâm thơ.
Trời càng ngày càng lạnh, ban trưa thì được, chiều tối thì phải mặc áo bông. Đỗ Hành ở bếp nhóm lửa đọc sách thì ấm hơn ở cửa sổ, nhưng không thể lúc nào cũng ở bếp, dễ ngủ gật.
Tần Tiểu Mãn vẫn đi sớm về trễ, cày ruộng, về nhà chất hai giỏ khoai lang.
Có trâu hỗ trợ thì dù bận rộn cả ngày cũng không mệt.
“Năm nay nhà họ Diêu thu hoạch thế nào?”
Tần Tiểu Mãn cầm cuốc đào khoai, đất mùa đông ẩm ướt, bùn đất dính chặt vào cuốc, đào rất vất vả. Mệt mỏi liền nói chuyện với Diêu nương đang giúp đào dưa.
“Ta với lão Diêu chỉ có mười mẫu ruộng, đất lại cằn cỗi, năm nay thu hoạch không đến mười thạch lương thực. Nộp thuế xong thì còn lại gì nữa.”
“Trong nhà chỉ hai người thì vẫn đủ sống, nhưng sợ gặp chuyện, nếu luôn mạnh khỏe thì tốt rồi.”
Tần Tiểu Mãn nói: “Mấy năm nay vẫn thái bình, không tăng thuế đã là tốt lắm rồi.”
Diêu nương gật đầu: “Đúng rồi.”
Rồi bà lại cười nói: “Năm nay nhà các ngươi thu hoạch tốt lắm, là số một số hai trong làng, mấy hôm trước ta xuống ruộng nghe mọi người bàn tán, nói Đỗ Hành giỏi bón phân, đang tìm hiểu cách làm.”
Tần Tiểu Mãn đáp: “Trước kia mọi người trông thấy còn cười Đỗ Hành không biết làm nông, tranh cãi không nên dựa dẫm vào hắn, giờ lại muốn học Đỗ Hành bón phân.”
Diêu nương cười: “Người làng tính nết thế nào ngươi không biết sao, vẫn quan trọng ruộng đất thôi. Giờ thấy nhà các ngươi được mùa thì ai còn nhớ đến lời trước đó.”
“Nghe nói nhà các ngươi dùng bã đậu bón ruộng, năm nay thu hoạch kém đều định dùng bã đậu, sáng sớm ra tìm Cát gia mua, Cát gia ngày nào cũng đầy người.”
“Ai ngờ Cát gia thấy kiếm lời bèn tiếc bán, năm sau định dùng bã đậu cho ruộng nhà mình. Để đuổi khách, bán mỗi cái ba văn, làm mọi người tức chết, chửi Cát gia làm ăn không có lương tâm.”
Tần Tiểu Mãn nghe được chuyện này rất vui vẻ.
Nhà họ còn dư bã đậu, không được thì đến cửa hàng ép dầu ở huyện thành mua, không cần đi Cát gia.
“Nhà ta thì không có điều kiện, không thì cũng muốn mua phân bón, nước quanh năm thiếu, gỗ củi cũng không đủ.”
Thuế thân, thuế ruộng đất đều đóng, lại không có núi, củi không đủ đốt.
Tần Tiểu Mãn nhíu mày: “Ta còn chưa dọn cây ngô và lúa mì, nếu các người thiếu củi thì lấy dùng.”
“Thật sao?”
Tần Tiểu Mãn gật đầu: “Năm nay được mùa, thân cây nhiều, trong núi cũng có củi, không thiếu.”
Diêu nương thấy Tần gia khá giả liền ngượng ngùng nói: “Vừa mượn trâu nhà các ngươi, vừa dùng củi nhà các ngươi, thật là… Ta đào xong thân cây sẽ trả lại!”
Tần Tiểu Mãn vẫy tay: “Ai cũng có việc làm, không cần đâu. Ta cày đất nhanh. Ngươi đào xong thì giúp ta tiết kiệm được nhiều việc rồi.”
Diêu nương vui vẻ: “Có gia súc đúng là tiện, ta cắt cho trâu hai bó cỏ, ngươi đừng từ chối.”
Tần Tiểu Mãn gật đầu: “Năm nay quản lý nhiều việc trồng trọt này mệt nhọc lắm, mới mùa đông đã muốn lười biếng.”
Diêu nương nói: “Phải dưỡng sức khỏe đừng quá mệt, ngươi với Đỗ Hành còn chưa có con, sau này thiếu sức khỏe rồi sinh con càng khó khăn.”
Tần Tiểu Mãn nghe vậy chỉ biết thở dài, nông dân nào rảnh mà dưỡng sức, ngày nào cũng đều có việc.
Tháng mười một, trời càng lạnh.
Sáng sớm đã có sương, trời luôn âm u, sương mù dày đặc.
Buổi sáng trong ổ chăn ấm áp, Tần Tiểu Mãn ôm Đỗ Hành, buồn ngủ nói: “Ta đi đào củ cải để dành, mấy hôm nữa đến huyện thành bán chút tiền, mua vải may áo mới cho chàng.”
Đỗ Hành cọ cọ đầu Tần Tiểu Mãn, đáng lẽ phải dậy nấu cơm nhưng hơi luyến tiếc: “Ta mặc đủ rồi, không cần phải tốn tiền.”
“Thi cử đầu năm, phải mặc áo đẹp, khi đó chàng đến huyện thành cùng ta, mua thêm bút mực, sách vở. Năm nay thu hoạch tốt, còn khá nhiều tiền.”
Tuy rằng thi không cần áo đẹp, nhưng tháng hai trời lạnh, không mặc ấm áp sao mà thi được.
Đỗ Hành cười khẽ, v**t v* tai đỏ của Tần Tiểu Mãn: “Được.”
Hắn cúi xuống, hôn lên má Tần Tiểu Mãn một nụ hôn dài: “Ngủ thêm một lát đi, hôm nay không cần đi làm. Sương mù dày, chắc lạnh lắm. Ta nấu đồ ăn ngon cho đệ.”
Tần Tiểu Mãn tỉnh hẳn: “Nấu gì?”
Mùa đông không vội, trời lại lạnh, luôn muốn ăn đồ ngon.
“Chờ lát nữa thì biết, ngủ đi.”
Ổ chăn lạnh đi, Đỗ Hành đứng dậy.
Tần Tiểu Mãn rùng mình, cậu thấy mùa đông năm nay lạnh hơn năm trước, cậu chịu được lạnh nhưng năm nay cũng thấy lạnh.
Có lẽ mấy ngày nay xuống đất làm việc nên mệt, ban đêm ngủ ngon hơn, buổi sáng khó dậy hơn.
Có lẽ do quen được Đỗ Hành quán xuyến, trước đây tự mình nấu cơm, làm việc nhà rồi lại làm ruộng, dậy sớm hơn gà mà giờ lại thấy mệt hơn.
Quả nhiên, con người mà lười thì chẳng tốt đẹp gì, thoáng chốc lại không bằng trước.
Cậu nhìn Đỗ Hành ra ngoài rồi lại nằm vào trong chăn ấm áp.truyen full, truyenfull, truyenfullvn, truyenfulllivetruyenfull,truyenfull vn