06 Adrienne Ngày trước

Ngày trước

Việc các y bác sĩ trong lĩnh vực sức khỏe tâm thần bị bệnh nhân giết là trường hợp cực kì hiếm.

Ở đất nước này, tình huống đó xảy ra khoảng mỗi năm một lần. Trong đa số các trường hợp thì nạn nhân là những nữ nhân viên xã hội tuổi đời còn trẻ. Các vụ giết người ấy chủ yếu xảy ra khi nạn nhân đến những cơ sở chăm sóc bệnh nhân nội trú. Và những người có khả năng trở thành hung thủ nhất là những nam bệnh nhân mắc chứng tâm thần phân liệt.

Phần lớn nạn nhân chết vì vết thương do súng. Không hẳn là một bác sĩ tâm lý hiếm khi khám cho bệnh nhân nội trú thì sẽ tránh được nguy cơ bị tấn công kiểu này. Bất kỳ lúc nào trong buổi tư vấn, bệnh nhân của tôi đều có thể đứng dậy, chụp lấy cái dao rọc giấy để trên bàn tôi và đâm vào hốc mắt tôi. Nhưng nguy cơ của tôi tương đối thấp. Dù rằng tôi khám bệnh tại nhà, điều mà mọi người vẫn cho là một sai lầm, nhưng tôi cảm thấy an toàn.

Hơn nữa, tôi cũng không có dao rọc giấy trên bàn làm việc. Như thế là đang đánh cược với số phận.

Tôi cũng thực hiện thêm một biện pháp phòng ngừa khác. Mỗi một bệnh nhân mà tôi chấp nhận điều trị, tôi đều tự mình tìm hiểu về đời tư của họ. Tôi từ chối những bệnh nhân mà tôi cảm thấy không thoải mái. Với một ngoại lệ. Nhưng trường hợp này cũng sắp kết thúc rồi.

Ngay lúc này, tôi không nghĩ đến bệnh nhân, trong lúc đang ngồi trước máy tính trả lời thư điện tử. Tôi đang soạn thư trả lời cho một bức thư tôi nhận được ngày hôm qua từ biên tập viên cũ của mình, Paige.

Adrienne thân mến,

Tôi rất sốc và rất buồn khi nghe tin cô muốn làm việc với một biên tập viên khác ở công ty trong dự án kế tiếp. Ngoài việc là một tác giả tài tình, tôi đã xem cô như một người bạn thân thiết. Tôi đã dốc hết sức để nuôi dưỡng tài năng của cô những năm qua. Cô có thể cho tôi biết tôi đã làm gì xúc phạm cô không, tôi sẽ tìm mọi cách chuộc lỗi?

Bạn của cô,

Paige.

Tôi đã phải vận hết khả năng tự chủ để ngăn mình đảo tròn mắt khi đọc thư của Paige. Cô ta và tôi không phải là bạn. Không hề. Tôi là một bác sĩ tâm lý và một chuyên viên trị liệu tâm lý có bằng cấp. Lẽ nào cô ta cho rằng những lời lẽ nịnh nọt giả tạo và sự thân mật quá mức cần thiết của mình sẽ khiến tôi quý mến cô ta? Còn nữa, chính xác thì cô ta đã nuôi dưỡng tài năng của tôi như thế nào, ngoài việc lấy đi mười lăm phần trăm những gì tôi kiếm được?

Nhưng cái hay ho nhất khi là một tác giả có sách bán chạy là tôi không phải nhìn sắc mặt của những người như Paige. Tôi được quyền quyết định – và hợp đồng tôi ký là ký với nhà xuất bản, không phải với Paige. Thế nên câu trả lời cho vị biên tập viên cũ của tôi cực kì ngắn gọn.

Paige,

Tiếc rằng tôi cảm thấy cô không còn phù hợp để làm việc cùng tôi nữa. Chúc cô mọi điều may mắn.

Trân trọng,

Tiến sĩ Bác sĩ Adrienne Hale.

Khi nhấp vào nút gửi, tôi thắc mắc Paige sẽ trả lời như thế nào đây. Cô ta sẽ chấp nhận là tôi không muốn cô ta làm biên tập viên cho mình nữa và thoải mái đón nhận lời từ chối, hay cô ta sẽ đánh con xe Audi đến Westchester và quỳ xuống cầu xin tôi nhận lại cô ta? Tôi ngờ sẽ là trường hợp sau.

Con người không giỏi ứng phó với sự từ chối. Trở về thời mà tổ tiên chúng ta còn sống bằng phương pháp săn bắt hái lượm, việc bị khai trừ khỏi một bộ tộc không khác gì án tử hình. Vì lý do đó, mà với con người, sự từ chối là một điều vô cùng đau đớn. Các nghiên cứu sử dụng phương pháp chụp cộng hưởng từ chức năng đã cho thấy những khu vực não giống nhau bị kích hoạt cả lúc bị từ chối và lúc phải chịu cơn đau thể chất.

Có những người ứng phó với sự từ chối tốt hơn người khác. Paige thì không giỏi trong việc này. Chưa chi mà tôi đã thấy được kết cục rồi. Nhưng điều này không quan trọng. Một khi tôi đã quyết định, tôi sẽ không bao giờ hối hận.

Một bức thư khác hiện ra trong hộp thư. Người gửi là một phụ nữ tên là Susan Jamison – một cái tên tôi rất quen thuộc. Tôi nhấp vào bức thư mới tới, đã đoán biết được nội dung có thể là gì.

Kính gửi bác sĩ Hale,

Tôi rất cảm ơn những gì bác sĩ đã làm cho con trai tôi, nhưng tôi thấy nó không có chút khởi sắc nào. Như đã nói với bác sĩ hai tháng trước, tôi sẽ không chi trả cho các buổi khám bệnh của nó nữa. Tôi lấy làm tiếc khi thời gian qua nó không tự mình chi trả cho bác sĩ bằng tiền được chu cấp, nhưng tôi phải lặp lại là tôi sẽ không trả tiền cho các buổi tư vấn khám bệnh này nữa. Tôi rất tiếc nếu trước đây cô đã hiểu lầm ý tôi.

Trân trọng,

Susan

Tôi dời mắt từ màn hình máy tính sang chiếc cát-sét thu âm đặt trên bàn. Kể từ khi tôi bắt đầu tiến hành các buổi tư vấn khám bệnh tại nhà, tôi đã thu âm lại từng buổi một. Tôi đã xin phép tất cả bệnh nhân trước khi thu âm, nhưng cho dù họ từ chối thì tôi vẫn thu âm.

Với tôi, những băng ghi âm các buổi tư vấn này vô cùng hữu ích. Vâng, tôi có thể ghi chú bằng tay như nhiều chuyên gia trị liệu khác, nhưng những ghi chú này thường không chính xác. Băng ghi âm thì không nói dối bao giờ.

Ngay lúc này, tôi sử dụng băng ghi âm để nhớ lại các buổi tư vấn, nhưng tôi mường tượng rằng ngày nào đó, ở thời điểm kết thúc sự nghiệp, tôi có thể nghe lại các cuộn băng và viết một cuốn hồi ký về kinh nghiệm khám chữa bệnh của mình. Nhưng không phải bây giờ. Trong vài chục năm nữa cũng chưa. Tôi còn rất nhiều, rất nhiều năm để hành nghề.

Trên hộp đựng băng ghi âm của mỗi bệnh nhân, tôi viết tắt chữ cái đầu tên họ, số của buổi tư vấn, và ngày tháng. Hộp băng hiện đang nằm cạnh máy cát-sét có viết “EJ #136” và ngày tháng là ngày hôm qua.

EJ là con trai của Susan. Bà ấy đã đề nghị tôi tư vấn cho anh ta từ khoảng hai năm trước, nói rằng anh ta “bị mất phương hướng”. Trong một buổi tư vấn, tôi đã chẩn đoán EJ bị chứng rối loạn nhân cách ái kỷ. Các điểm đặc trưng của bệnh này là cảm giác tự phụ quá đà, thèm khát sự ngưỡng mộ từ người khác, và thiếu hụt sự đồng cảm trong thời gian dài.

Tôi nhấn nút phát trên cái máy thu âm, nghe lại buổi tư vấn hôm qua thêm lần nữa:

“Buổi phỏng vấn xin việc của anh ra sao?”

“À, thuận lợi lắm. Họ thích tôi lắm. Tôi dám chắc họ sẽ cầu xin tôi đến đó làm. Nhưng nói thật, tôi không nghĩ tôi sẽ đi làm ở đó. Mấy người trong công ty đó ngu quá. Tôi nghĩ mình không thể làm việc trong một môi trường tràn ngập sự ngu dốt cả ngày như thế.”

Khoảnh khắc đầu tiên gặp gỡ với người thanh niên này, tôi ngay lập tức không thích anh ta. Nhưng tôi đã gặp mặt Susan và đồng ý sẽ khám cho con bà ấy. Tôi đã từng cân nhắc việc từ chối bà ấy, nhưng tôi đã trót hứa. Và tôi đã tin rằng mình có thể giúp đỡ anh ta.

Đáng tiếc là tôi không còn tin vào điều đó nữa. Tôi không giúp được người thanh niên này. Anh ta không thấy được những khuyết điểm của mình, chẳng bao giờ thấy được. Anh ta không hề có mong muốn thay đổi. Và lúc này đây, khi mẹ anh ta không còn trả phí khám bệnh cho tôi nữa, thì tôi đã có lí do chính đáng để chấm dứt các buổi tư vấn cho anh ta.

Tôi sẽ không bao giờ phải gặp anh ta nữa.