HỒ SƠ THỨ 10
Trong tầng hầm của một tòa nhà đa chức năng ở Nakameguro, có một quán nhậu nhỏ náu mình trong góc. Đó là một quán bé xíu chỉ có tám chỗ ngồi quanh quầy bếp, nhưng lại được dân văn phòng vô cùng yêu thích ghé thăm sau giờ làm, đã hoạt động được hơn bốn mươi năm rồi.
Tháng 1 năm 2023, tôi đã đến nơi này để phỏng vấn thu thập tư liệu. Giờ hẹn là 1 giờ sau khi quán mở cửa.
Bước chân vào quán, tôi thấy một người đàn ông khoảng năm mươi tuổi trong bộ trang phục đầu bếp màu trắng đang chuẩn bị các món ăn. Thấy tôi, ông ấy cúi chào rồi dẫn tôi vào gian phòng nghỉ ở phía sau. Trong gian phòng rộng ba chiếu, có một người phụ nữ đang ngồi uống rượu một mình. Người phụ nữ ấy là đối tượng phỏng vấn của tôi lần này, bà Nishiharu Akemi.
Mặc dù sang năm đã tám mươi tuổi rồi, nhưng hiện giờ bà ấy vẫn ngày ngày trò chuyện với khách hàng đến tận đêm khuya. Bà ấy chính là bà chủ nổi tiếng của quán nhậu này. Từ khi mở quán cách đây bốn mươi sáu năm, bà ấy và con trai duy nhất là Mitsuru đã miệt mài vận hành việc kinh doanh chỉ với hai người.
Akemi: Tôi đã giao bếp cho thằng bé này (Mitsuru) từ cách đây hai mươi năm rồi. Giờ chỉ là một bà lão ngồi nhậu cùng khách hàng thôi. Nhưng ngạc nhiên là mọi người lại thấy vui vì điều đó. Có lẽ thời đại này mọi người đều cô đơn nên muốn có bạn nhậu cùng. Mitsuru! Mang trà với dưa chua lên cho khách!
Tôi chưa kịp nói “Không cần đâu ạ”, thì Mitsuru đã nhanh chân trở về bếp, bắt đầu pha trà.
Akemi: Nói gì thì nói, nó nấu nướng thành thục lắm. Phải nói là đã trở nên lão luyện rồi. Trước đây cho đến tận khi vào cấp hai, thiếu tôi nó vẫn không thể đi tắm một mình được. Trẻ con lớn nhanh ghê. Giờ chỉ có thêm con dâu là tôi yên lòng nhắm mắt xuôi tay được rồi.
Akemi vừa nói vừa cười rộ lên.
Người mẹ vui tính và người con chăm chỉ. Trông mẹ con họ có vẻ nhẹ nhàng vui vẻ, nhưng thực ra họ có một quá khứ vô cùng đau khổ.
Akemi và Mitsuru hồi xưa từng sống trong một “căn hộ không lối thoát”.
* * *
Bà Akemi sinh ra vào năm Chiêu Hòa thứ 19, ở tỉnh Shizuoka. Gia đình bà vô cùng khó khăn, để giải quyết cái đói, thi thoảng họ phải đi trộm rau củ từ những thửa ruộng nhà hàng xóm mà ăn. Bố của Akemi ban ngày làm công nhân xây dựng, ban đêm đánh đập bà để giải tỏa căng thẳng từ công việc. Ngày nào cũng vậy.
Sau khi mẹ bà qua đời vào năm bà mười lăm tuổi, Akemi bắt đầu bị lạm dụng tình dục. Ngay khi vừa tốt nghiệp cấp ba, Akemi đã chạy trốn khỏi nhà.
Để tìm kiếm công việc, bà chuyển tới Kabukicho ở Tokyo… khu phố đèn đỏ nổi tiếng nhất Nhật Bản. Khi đó đang là thời kỳ kinh tế phát triển vượt bậc nên đời sống về đêm vô cùng nhộn nhịp và đem tới dòng tiền khổng lồ. Akami nói dối tuổi của mình và trở thành một nữ tiếp viên.
Akemi: Thời đó thật hết sảy. Giờ tôi già cả nhăn nheo rồi chứ hồi trẻ cũng thuộc dạng mỹ nhân đấy. Hơn nữa, tôi còn giỏi ăn nói và có thể uống được nhiều rượu, nên chẳng biết từ lúc nào đã trở thành người nổi tiếng nhất quán bar. Những lúc đắt khách, có tháng tôi kiếm được đến hơn một triệu yên. Thời đó chừng ấy đủ mua một chiếc ô tô đấy. Nhưng những ngày tháng tốt đẹp cũng chẳng kéo dài.
Năm mười chín tuổi, Akemi có thai với một khách hàng. Ông ta nói mình là quản lý của một công ty nhỏ và thường bảo: “Anh muốn cùng em xây dựng một gia đình hạnh phúc”, với vẻ nghiêm túc. Akemi bị thu hút bởi sự chân thành của ông ta, và đã thật lòng nghĩ đến chuyện kết hôn. Thế nhưng, sau khi bà báo tin mang thai, ông ta không bao giờ đến quán bar nữa. Sau đó một thời gian, bà nghe được một tin đồn lạ: Ông ta không phải quản lý, mà chỉ là một nhân viên quèn và đã có vợ con rồi.
Akemi: Tôi không ghét người đó. Thật ngu ngốc khi đi tin những lời ong bướm giữa hơi men. Dù đã mười chín tuổi nhưng tôi vẫn còn ngây thơ. Vậy nên tôi đã một mình sinh ra Mitsuru. Nhưng tôi không thấy lo lắng. Bởi gì chứ riêng tiền bạc thì tôi có thừa.
Nhưng nghĩ đến tương lai, tôi không an tâm khi chỉ dựa vào tiền tiết kiệm. Vậy là tôi quyết định tự mở quán bar. Trở thành bà chủ, tôi nghĩ mình có thể thuê các cô gái trẻ, dạy họ cách tiếp khách, sau đó chỉ việc ngồi không chờ tiền tự động chảy về túi. Đến lúc đó tôi vẫn còn ngu ngốc thế đấy. Không biết một tí gì về kinh doanh, cái quán tôi bốc đồng mở ra nhanh chóng lỗ chồng lỗ chất. Nếu đóng cửa liền thì chẳng sao, nhưng tôi lại mù quáng nghĩ “rồi mọi chuyện sẽ tốt lên thôi”, và đi vay mượn khắp nơi.
Đến năm hai mươi bảy tuổi, cuối cùng thì vẫn chẳng ra đâu vào đâu, tôi đành tuyên bố phá sản. Thế nhưng chỉ có mỗi ngân hàng là tha cho tôi. Vì đã lỡ vay một khoản lớn từ nơi nguy hiểm nên tình cảnh của tôi thảm lắm. Làm sao có thể nói lý với dân yakuza[*]: “Tôi phá sản rồi, không thể trả tiền cho các anh được”. Vậy là tôi cùng Mitsuru bị đưa lên xe chở đi, đến lúc nhận thức được mọi chuyện xung quanh thì đã ở trong căn phòng đó rồi.
Nó là một chung cư mini được gọi là Okitou.
* * *
Ngày xưa, ở Nhật Bản có những khu nhà thổ. Phụ nữ sống ở đó kiếm tiền bằng cách bán thân cho khách ghé thăm. Tuy nhiên, đến năm 1958, khi luật Phòng chống Mại dâm được thực thi, phần lớn những khu nhà kiểu này đã biến mất. Thế chỗ chúng, ngành công nghiệp tình dục ra đời dưới dạng những nhà tắm công cộng, cơ sở tẩm quất mát xa… trá hình để lách luật, đồng thời còn có những tụ điểm mại dâm như Okitou – được điều hành bởi những tổ chức xã hội đen.
Akemi và Mitsuru bị đưa đến một Okitou được cải tạo lại từ tòa chung cư mini hai tầng ở vùng núi thuộc khu vực trung tâm Yamanashi. Tầng 1 và tầng 2 mỗi tầng có bốn phòng, các thành viên băng đảng yakuza làm nhiệm vụ giám sát ở tầng 1, còn tầng 2 là nơi ở của những người mắc nợ như Akemi.
Akemi: Tôi nghĩ họ bỏ công sức cải tạo lại khu chung cư mini chỉ để lấy cớ: “Những người phụ nữ sống ở khu chung cư chỉ đơn thuần quan hệ với người yêu ghé thăm thôi. Không có gì vi phạm pháp luật cả”. Chậc, thực tế thì chỉ cần điều tra một chút sẽ thấy mọi chuyện không phải như vậy, nhưng thời bấy giờ cảnh sát cũng có quan hệ qua lại với yakuza, dù biết là phạm pháp họ vẫn ậm ừ cho qua thôi.
Nhóm của Akemi được phân vào căn góc ở tầng 2.
Akemi: Đó là một căn phòng trải chiếu tatami bốc mùi mốc meo. Ở đó có nhà vệ sinh, nhà tắm, tủ tường, và một gian bếp tồi tàn. Mỗi ngày chúng tôi được phát phần cơm hộp cho hai người, nhưng tất cả đều nguội ngắt, nên tôi thường hâm nóng các món ăn trên bếp ga. Ngoài ra còn một gian “phòng ngủ” nhỏ xíu nữa. Chắc chẳng cần phải nói, “phòng ngủ” không phải là chỗ để ngủ. Đó là một gian phòng tối tăm chỉ có giường với vài món đồ chơi người lớn– chính là nơi tiếp khách. Có tường ngăn cách nên ơn trời là Mitsuru không phải nhìn thấy những cảnh tượng kia. Nhưng chắc nó cũng hiểu được mẹ nó làm gì trong đó hằng đêm.
Tôi thoáng liếc qua phòng bếp. Mitsuru hẳn nghe thấy Akemi, nhưng anh ta không phản ứng gì, chỉ chăm chú tiếp tục chuẩn bị đồ ăn. Tôi cảm thấy có lỗi vì đã không suy nghĩ kỹ hơn về địa điểm phỏng vấn.
Akemi: Mỗi ngày, khách hàng đều đến vào sau nửa đêm. Bọn họ người nào cũng đi xe sang. Vì Okitou nhắm đến đối tượng khách lắm tiền nhiều của. Một lần mua dâm là 100.000 yên, 90% chỗ đó thuộc về băng đảng, 10% được trừ vào khoản nợ. Chúng tôi bị nhốt ở đó cho đến khi trả hết nợ. Dù nói là nhốt, nhưng không bị khóa kín trong phòng vì như thế là giam giữ bất hợp pháp, bọn họ tính toán khoản đó cũng kỹ lưỡng.
Theo lời kể của Akemi, cửa các căn hộ không bị khóa, nhưng thay vào đó, ở lối ra vào chung cư luôn có người canh gác. Những thành viên băng đảng ở tầng 1 luân phiên canh gác theo ca. Tầng 2 toàn phụ nữ, trẻ con yếu đuối, nên dù tất cả có hợp sức lại tìm cách chạy trốn cũng chẳng có khả năng thoát thân. Bọn họ biết rõ điều đó nhưng vẫn bố trí một số biện pháp phòng ngừa nhất định.
Akemi: Phòng của tôi chỉ có một cửa sổ. Từ đó có thể nhìn sang phòng bên cạnh.
Đó là một ô cửa được trổ trên bức tường ngăn cách giữa phòng của bà và phòng bên cạnh. Người của băng đảng hứa rằng ai phát hiện bằng chứng người bên cạnh có ý định chạy trốn sẽ được xóa một nửa khoản nợ. Nói tóm lại đó là hình thức tự giám sát lẫn nhau.
Akemi: Nhưng thực tế thì khó mà kiếm được bằng chứng chạy trốn lắm. Không có máy quay phim, cũng chẳng có thiết bị ghi âm. Hơn nữa làm gì có chuyện bọn họ hào phóng đến mức “xóa một nửa khoản nợ”. Về cơ bản chỉ là “nếu đặt ra luật này, người ta sẽ sợ bị vu oan giá họa, không dám làm gì khả nghỉ”. Nhưng hàng xóm bên kia là người tốt, nên chúng tôi không phải lo về điều đó.
Hàng xóm của Akemi là một người phụ nữ hơn bà sáu tuổi.
Akemi: Đó là một người phụ nữ xinh đẹp tên Yaeko. Cô ấy dẫn theo con gái mười một tuổi. Cùng là người làm mẹ, chúng tôi thấu hiểu nỗi đau của nhau, nên chẳng ai nghĩ đến việc làm chuyện hèn hạ như đi săm soi tìm bằng chứng người kia có ý định chạy trốn. Thực tế là chúng tôi còn thường xuyên trò chuyện qua ô cửa sổ. Cô Yaeko đó có một điểm đặc biệt.
Sau một thời gian tôi mới nhận ra… cô ấy không có tay trái. Có vẻ là bị mất cánh tay vì tai nạn ngay từ thuở lọt lòng.
Tác giả: Bà có thể kể chi tiết hơn về Yaeko không?
Akemi: Vâng… Khi bọn trẻ không ở đó, chúng tôi nói chuyện về cuộc đời mình, dường như cô ấy có một quá khứ khá phức tạp.
Yaeko lớn lên trong một gia đình khá giả ở Nagano. Nhưng năm mười tám tuổi, cô ấy nghe được một sự thật từ bố mẹ mình.
Akemi: Họ nói cô ấy là một đứa trẻ bị bỏ rơi… trong một căn chòi nhỏ…? Về cơ bản thì hình như cô ấy bị bỏ rơi trong một căn chòi nhỏ giữa rừng rồi được họ nhặt về. Nói tóm lại, những người mà đó giờ cô ấy vẫn nghĩ là bố mẹ mình, hóa ra chỉ là bố mẹ nuôi… Chậc, chuyện như vậy cũng thường xảy ra. Vì quá sốc trước sự thật này, cô ấy đã bỏ nhà ra đi. Cô ấy có nói rằng: “Đến giờ tôi vẫn hận bố mẹ nuôi của tôi”.
Tác giả: Nhưng dù không phải bố mẹ đẻ, họ vẫn là những người đã nhặt cô ấy về và nuôi dưỡng mà. Hẳn là có lý do gì đó khiến cô ấy hận họ, phải không?
Akemi: Chậc, tôi nghĩ có sự tình gì đó chỉ người trong cuộc mới hiểu nên tôi không gặng hỏi thêm. Vì đó chỉ là một cuộc nói chuyện phiếm, không phải tra hỏi gì. Tiếp, sau khi bỏ nhà ra đi, cô ấy chuyển đến Tokyo để tìm việc, nhưng vì cơ thể khiếm khuyết, nên gặp kha khá khó khăn. Cuối cùng thì cô ấy đại khái xoay xở qua ngày được với công việc bán thời gian là viết địa chỉ trên phong bì thư. Nhưng rồi một ngày, cơ hội đổi đời của Yaeko đến.
Năm hai mươi mốt tuổi, cô ấy yêu giám đốc công ty nơi mình làm việc, và ông ta đã cầu hôn cô ấy.
Akemi: Vậy là bỗng nhiên Yaeko trở thành vợ giám đốc. Tuyệt vời nhỉ. Liền sau đó là sinh con đẻ cái, và cô ấy cứ nghĩ cuộc đời mình thế là ổn định… Nhưng đời đâu có dễ dàng như vậy, giữa đường đứt gánh là chuyện bình thường.
Vì ảnh hưởng của cuộc suy thoái thị trường chứng khoán, công ty của chồng Yaeko phá sản, chồng cô ấy tự sát để lại một khoản nợ khổng lồ. Cô và con gái không có cách nào trả nợ nên cả hai bị đưa về Okitou.
Tác giả: Thật là đen đủi nhỉ…
Akemi: Quả vậy. Đó không phải lỗi của cô ấy… Không như tôi.
Akemi uống rượu với vẻ mặt đau khổ.
Akemi: Nhưng cô ấy đã dạy tôi ngay cả trong tình cảnh bất hạnh tột cùng vẫn phải giữ một trái tim lương thiện, tốt đẹp. Yaeko chính là ân nhân cứu mạng của Mitsuru đấy.
Tác giả: Ân nhân? Đã xảy ra chuyện gì vậy…?
Akemi: Chuyện xảy ra vào khoảng nửa năm sau khi chúng tôi đến Okitou.
* * *
Ở Okitou nơi những người như Akemi sống, có nguyên tắc là tuyệt đối cấm rời khỏi phòng. Tuy nhiên, nếu đáp ứng một điều kiện nhất định, họ được phép ra ngoài. Điều kiện đó là “Trao đổi con”.
Giả sử “mẹ con nhà A” và “mẹ con nhà B” là hàng xóm liền kề. Nếu A muốn ra ngoài, cô ta sẽ phải dắt theo con của B – người sống ở phòng bên cạnh. Trong lúc đó, B ở nhà sẽ giám sát con của A để đảm bảo đứa trẻ không trốn đi được. Về phía A, vì con còn ở lại đó nên cô ta sẽ không trốn đi một mình. Còn con của B không thể tự sống mà không có mẹ nên cũng sẽ không chạy trốn. Nói cách khác, đó là cơ chế trói buộc người ta về mặt tinh thần thông qua bắt giữ người thân của họ làm con tin.
Lỡ như A vứt bỏ con mình để chạy trốn thì B sẽ phải chịu trách nhiệm, cho nên nếu không có quan hệ thân thiết với hàng xóm, thì việc trao đổi con sẽ không thành. Nhưng Akemi và Yaeko tin tưởng lẫn nhau nên họ sử dụng cơ chế này khá thường xuyên. Miễn là trở về trước hoàng hôn, họ có thể đi đâu tùy ý, và họ thường dẫn con của người còn lại đi chơi công viên gần đó. Thế rồi một ngày, bi kịch xảy ra.
Akemi: Một hôm, Mitsuru nói muốn lên phố, nó muốn ngắm nhìn quang cảnh thành phố.
Tác giả: Thành phố? Nếu tôi không nhầm thì Okitou nơi nhóm của bà sống nằm ở vùng núi của tỉnh Yamanashi. Ở đó có lên thành phố được không?
Akemi: Dù là vùng núi nhưng cũng không phải nơi quá xa xôi hẻo lánh. Đi bộ gần hai tiếng là tới khu vực thành phố rồi. Yaeko nói nếu Mitsuru muốn đi thì để cô ấy đưa đi, nên tôi nghe theo cô ấy.
Hôm đó, Yaeko và Mitsuru mang trà và cơm hộp được phát, mượn bản đồ từ một thành viên của băng đảng rồi lên đường. Yaeko nói khoảng 3 giờ chiều sẽ về, nhưng đến tận khi mặt trời lặn vẫn không thấy hai người họ đâu.
Trong lúc Akemi đang lo lắng không yên, một thành viên băng đảng đến. Hắn ta nói với giọng lí nhí chẳng ăn nhập gì với vẻ ngoài đáng sợ của mình: “Bây giờ hai người bọn họ đang ở bệnh viện”.
Có vẻ Mitsuru đã nhìn nhầm đèn tín hiệu giao thông ở một ngã tư trên phố, và chạy vào đường dành cho xe ô tô. Cậu bị xe tông và được Yaeko lấy thân mình bảo vệ.
Akemi: Giây phút đó tôi đã thực sự dốc hết lòng thành cầu nguyện thần phật. Cảm tưởng như trong tôi không còn chút sức sống nào vậy.
Sau một hồi, tôi nghe tin Mitsuru bình an vô sự thì mới bình tĩnh lại… nhưng không ngờ lại có chuyện xảy ra với Yaeko…
Mitsuru chỉ bầm tím trầy xước ngoài da, nhưng Yaeko bị thương rất nặng. Đặc biệt là chân phải bị ô tô đè lên, để lâu nên máu không lưu thông, các mô đã hoại tử và phải phẫu thuật cắt bỏ. Đã mất tay trái, giờ cô ấy còn mất cả chân phải.
Akemi: Tôi không biết phải xin lỗi như thế nào. Ngày Yaeko xuất viện trở về, Mitsuru và tôi cùng quỳ dưới đất xin lỗi hết lần này đến lần khác. Dù chúng tôi có xin lỗi đến chết cũng không đủ, nhưng Yaeko không một lời trách cứ, thậm chí cô ấy còn bảo: “Xin lỗi vì đã khiến Mitsuru gặp nguy hiểm…”
Tính tôi vốn cao ngạo, chưa từng ngưỡng mộ hay kính trọng ai, chỉ có Yaeko là ngoại lệ. Đến tận bây giờ, cô ấy vẫn là mục tiêu phấn đấu của đời tôi. Tôi ước gì có thể trở thành một người như cô ấy. Chậc, nói thế nhưng người như tôi thì chắc phấn đấu một trăm năm nữa cũng chẳng bằng.
Cuộc chia ly với Yaeko đến rất đột ngột.
Akemi: Lúc đó, có một người đàn ông thường xuyên đến phòng của Yaeko. Hình như là con trai của người đứng đầu một công ty xây dựng tên Hikura. Ông ta say đắm Yaeko và đã trả hết khoản nợ cho cô ấy. Đương nhiên ông ta chẳng làm vậy vì lòng tốt, ông ta đã đưa cả hai mẹ con cô ấy đi. Tôi thường nhìn thấy ông ta qua cửa sổ trên bức tường ngăn giữa hai phòng, đó là gã đàn ông bại hoại. Về cơ bản là kiểu người dùng tiền của bố mẹ để chơi bời. Chẳng tốt đẹp gì. Dáng người gầy gò ẻo lả, dù còn trẻ nhưng chẳng có tham vọng, ý chí. Điểm nổi bật duy nhất là cái mũi diều hâu khoằm khoằm, còn tính tình thì biến thái vô cùng. Một gã đàn ông như vậy lại được kế thừa công ty chỉ vì là “con trai của giám đốc”, và giờ đang giữ chức vụ chủ tịch. Thế giới này suy đồi hết cả rồi. Nói vậy nhưng không có gã thì mẹ con Yaeko vẫn còn bị nhốt ở Okitou dài dài, nên có lẽ vậy cũng tốt.
Mẹ con Yaeko rời đi thì năm sau Akemi cũng trả hết nợ và cuối cùng cũng thoát khỏi Okitou sau ba năm ròng rã ở đó. Lúc ấy Akemi hai mươi chín tuổi, còn Mitsuru mới chín tuổi.
Tiếp đó họ trở về Tokyo, vừa làm việc ở quán ăn vừa tích cóp vốn, rồi mở quán nhậu hiện tại. Dù có bao nhiêu khó khăn gian khổ, bằng cách nào đó Akemi và Mitsuru vẫn tự mình xoay xở vượt qua được.
Từ đó đến giờ, họ vẫn chưa từng gặp lại Yaeko.
* * *
Cuộc phỏng vấn kết thúc mười phút trước khi quán mở cửa. Tôi gửi tiền hậu tạ bà Akemi và nhanh chóng rời đi. Trên đường về, tôi ghé qua bếp tạm biệt và xin lỗi Mitsuru (vì đã khiến mẹ anh ấy phải kể lại những kỷ niệm đau thương). Anh ấy không nhìn thẳng về phía tôi, chỉ im lặng cúi chào.
Dọc đường ra tàu điện, tôi đọc lại những ghi chép về cuộc phỏng vấn, giữa chừng thì nhận thấy có vài điểm lấn cấn:
Vì Okitou nhắm đến đối tượng khách lắm tiền nhiều của. Một lần mua dâm là 198.000 yên.
100.000 yên cho một lần thì đắt quá, kể cả so với mức giá trên thị trường bây giờ. Dù nhiều tiền đến mấy, liệu người ta có bỏ ra số tiền lớn đến thế không? Chưa hết, còn có:
Tầng 1 và tầng 2 mỗi tầng có bốn phòng, các thành viên băng đảng yakuza làm nhiệm vụ giám sát ở tầng 1, còn tầng 2 là nơi ở của những người mắc nợ như Akemi.
Nói tóm lại, chỉ có bốn phụ nữ bán dâm sống trong một tòa nhà Okitou. Về mặt kinh tế thì như vậy chẳng phải quá thiếu hiệu quả sao? Hẳn Akemi đã nhớ nhầm gì đó. Chuyện xảy ra từ năm mươi năm trước, nếu bà ấy nhớ nhầm thì cũng không có gì lạ. Thế nhưng tôi có cảm giác chỉ như vậy không đủ để giải thích cho những điều này.
Tôi không nghĩ Akemi nói dối. Bà ấy chẳng việc gì phải nói dối cả. Nhưng bà ấy hẳn đang che giấu điều gì đó. Điều gì đó quan trọng đến mức có thể xoay chuyển toàn bộ nền tảng câu chuyện này.
Vậy là tôi quyết định đọc lại những ghi chép từ buổi phỏng vấn một lần nữa.